04/03/2020 11:33

Tìm lối đi cho nông nghiệp hữu cơ

Nông nghiệp hữu cơ (NNHC) đang được người dân và các cơ quan nhà nước từ Trung ương đến các địa phương hết sức quan tâm.

Trên thực tế đã có nhiều địa phương đầu tư vào sản xuất nhưng nhiều năm nay NNHC vẫn không thể phát triển được. Nguyên nhân được cho là người tiêu dùng vẫn chưa tin vào quy trình sản xuất, thậm chí ngay cả các quy định về tiêu chuẩn cũng đang gặp không ít bất cập.

Tìm lối đi cho nông nghiệp hữu cơ - ảnh 1

Ảnh minh họa

Nông nghiệp sạch vẫn chưa chinh phục được người tiêu dùng trong nước.

Chưa thuyết phục được người tiêu dùng

Thống kê của Viện Nghiên cứu Nông nghiệp hữu cơ, tổng diện tích đất canh tác hữu cơ hiện nay là 118.755 ha, trong đó diện tích nuôi trồng thủy sản hữu cơ là 58.199 ha; diện tích đất canh tác hữu cơ 53.348 ha (chỉ chiếm 0,5% tổng diện tích đất canh tác nông nghiệp); diện tích thu hái tự nhiên là 7.208 ha. Thị trường nội địa cho sản phẩm NNHC chưa phát triển mạnh. Hiện không có số liệu thống kê chi tiết về chủng loại và sản lượng sản phẩm hữu cơ được sản xuất và tiêu thụ hàng năm. Tuy nhiên, nhìn chung các sản phẩm sữa, rau hữu cơ là để tiêu thụ nội địa, còn các sản phẩm hữu cơ khác như chè, tôm, gạo, quế, hồi, tinh dầu…chủ yếu để xuất khẩu.

Hiện những cơ sở sản xuất NNHC mới chỉ đáp ứng 1% nhu cầu thực phẩm hữu cơ, thực phẩm an toàn dưới 10%. Như vậy tiềm năng còn rất lớn nhưng các chuyên gia cho rằng hiện rất khó để NNHH phát triển, bởi chúng ta còn gặp rất nhiều khó khăn. Ông Lê Xuân Nghĩa - Viện trưởng cho rằng, lý do đầu tiên là người tiêu dùng đã mất niềm tin vào thực phẩm sạch do có nhiều vụ bê bối về thực phẩm bẩn. Trong khi đó, quy mô sản xuất nhiều doanh nghiệp còn nhỏ, chưa chứng minh được với thị trường về sản phẩm của mình.

Ông Nguyễn Hoàng Hải – Trưởng Dự án lương nông sản sạch, thực phẩm sạch, cho hay, bà con đang gặp nhiều khó khăn về vấn đề kỹ thuật trong quá trình sản xuất. Trong khi đó, quá trình đào tạo, tư vấn để việc sản xuất đạt tiêu chuẩn lại có nhiều rào cản. Ngoài ra, vấn đề tiếp cận tài chính của bà con còn nhiều hạn chế. Khi bắt tay vào sản xuất nguồn tài nguyên của họ có hạn, trong khi để làm mô hình sản xuất hữu cơ chuẩn lại rất tốn kém.

Quy định tiêu chuẩn đang bất cập

ThS. Lê Thành Hưng – Viện Tiêu chuẩn chất lượng Việt Nam cho biết, tại Việt Nam, năm 2006 Bộ NNPTNT đã ban hành Tiêu chuẩn về sản xuất NNHC và chế biến. Tuy nhiên, theo Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn ngành này không thuộc nhóm tiêu chuẩn chuyển đổi thành tiêu chuẩn quốc gia, không còn hiệu lực và không còn phù hợp với thực tế cũng như yêu cầu của quốc tế và khu vực.

Đến 2015, Ban Kỹ thuật Tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) đã xây dựng và trình Bộ Khoa học và Công nghệ công bố TCVN 11041:2015 ; hướng dẫn, sản xuất, chế biến, ghi nhãn và tiếp thị thực phẩm được sản xuất theo phương pháp hữu cơ, tiêu chuẩn này hài hòa với tiêu chuẩn quốc tế CODEC. Tuy nhiên, theo ông Hưng, TCVN 11041:2015 chỉ là tiêu chuẩn khung nên trong quá trình áp dụng thực hiện cũng nảy sinh một số bất cập. Do đó, trong năm 2017 và 2018, Viện Tiêu chuẩn chất lượng Việt Nam đề nghị soát xét sửa đổi TCVN 11041:2015 để đảm bảo các thuật ngữ, văn phong sử dụng, các nội dung hướng dẫn thực hiện dễ hiểu, để nắm bắt hơn đối với người sử dụng tiêu chuẩn trong thực tiễn, đồng thời tổ chức xây dựng các tiêu chuẩn quốc gia về trồng trọt và chăn nuôi hữu cơ, chứng nhận sản phẩm hữu cơ.

Như vậy, việc xây dựng và hoàn thiện nhóm tiêu chuẩn quốc gia và NNHC hài hòa với tiêu chuẩn quốc tế, tiêu chuẩn khu vực, với các tiêu chuẩn, quy định của một số quốc gia tiên tiến là rất quan trọng. Mặt khác, các TCVN về NNHC phải phù hợp với thực tế tại Việt Nam, áp dụng được trong thực tiễn. Các TCVN này phải nêu rõ các yêu cầu đối với việc sản xuất, chế biến, công bố, chứng nhận và ghi nhận sản phẩm NNHC. Điều này sẽ giúp các cá nhân, tổ chức, đặc biệt là các doanh nghiệp tiếp cận thông tin, hiểu và áp dụng đúng bộ TCVN về NNHC.

Ông Hưng đề nghị, cần xây dựng các tiêu chuẩn quốc gia đối với một số sản phẩm hữu cơ đặc thù, có tiềm năng tiêu thụ và xuất khẩu lớn như gạo, tôm…với mục tiêu phát triển sản phẩm nông nghiệp mang thương hiệu quốc gia. Trong khi đó, Phó Chủ tịch Hiệp hội NNHC Việt Nam Lê Quốc Phong nhận định rằng, sản xuất NNHC đang đứng trước thách thức về thu nhập của người sản xuất, sự phức tạp về quá trình sản xuất và giám sát. Hiện tại đa số nông dân chưa muốn chuyển đổi sang sản xuất NNHC do sức hấp dẫn về thu nhập chưa được chứng minh, thị trường tiêu thụ không được cam kết. Hơn nữa, quy trình sản xuất lại khắt khe, cần thời gian dài để cải tạo đất, tạo nguồn nước tưới đáp ứng yêu cầu về chất lượng nên chi phí sản xuất cao.

Theo Quốc Định/Đại Đoàn Kết


Link báo gốc:

Tags: nông nghiệp hữu cơ, tiêu thụ nông sản, sản xuất nông nghiệp, nông nghiệp an toàn

TIN KHÁC

Độc đáo với những cây sứ có hình bím tóc KHUYẾN NÔNG

Độc đáo với những cây sứ có hình bím tóc

Thời gian gần đây, tại làng hoa Sa Đéc xuất hiện những cây sứ có hình dáng như những chiếc bím tóc của người phụ nữ thu hút sự chú ý của khách hàng và có giá bán khá cao.

Trong những năm qua, diện tích trồng cây ăn quả của Hà Nội tăng cả chất lượng và số lượng, nhất là các loại cây ăn quả đặc sản. Việc phát triển trồng cây ăn quả đã đem lại nhiều lợi ích cho nông dân: Giá trị kinh tế cao, sản xuất gắn với bảo vệ môi trường và mở ra hướng phát triển du lịch sinh thái...

Công ty cổ phần Thương mại và Xuất nhập khẩu Green Path của Hà Nội ký kết hợp tác với các hợp tác xã, tổ hợp tác xoài của tỉnh Vĩnh Long để xuất khẩu xoài sang thị trường Mỹ.

Tại huyện giới Hồng Ngự (Đồng Tháp) việc thu mua rơm khô diễn ra khá sôi động. Trên các cánh đồng, nhiều máy cuộn rơm hoạt động liên tục.

Thời điểm này, nhiều cánh đồng ở các tỉnh miền Tây bước vào thu hoạch lúa đông xuân - vụ lúa chính trong năm. Tại huyện Hồng Ngự, nghề trâu kéo lúa vẫn còn tồn tại, vào những ngày này, dịch vụ xe trâu kéo lúa thuê hoạt động khá nhộn nhịp tại các cánh đồng trên địa bàn.

Để không còn cảnh ngồi chờ được giải cứu thì nhà nông phải cùng hợp tác với nhau một cách tự nguyện

Còn vài ngày nữa là đến Tết Nguyên đán Kỷ Hợi 2019, trên khắp cánh đồng từ Mường Thanh ra Nà Tấu, Mường Ảng rồi đến cánh đồng Quài Nưa, huyện Tuần Giáo (tỉnh Ðiện Biên), nông dân vẫn hối hả làm đất, gieo hạt. Thời tiết thuận lợi, khung lịch và cơ cấu giống được cơ quan chuyên môn chuẩn bị kỹ càng, người nông dân đi gieo hạt với niềm hy vọng ngập tràn, năm tới thêm một mùa vàng bội thu.

Những cánh rừng ở huyện Đakrông ngày càng lùi dần, nên người tìm kiếm sâm núi phải đi xa hơn, vất vả hơn mới mong kiếm được sâm bán trong dịp Tết.

Tối 14/1, tại Lễ mừng xuất khẩu thủy sản Việt Nam hoàn thành kế hoạch 8 tỷ USD năm 2017 tổ chức ở Thành phố Hồ Chí Minh, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) đã công bố cuốn Sách Trắng về chống khai thác IUU ở Việt Nam.

Xem tiếp