22/09/2020 02:21

Thời cơ mới cho nông sản Việt

Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) đã 'mở toang cánh cửa vào châu Âu cho nông sản Việt Nam'- đó là nhận định của giới chuyên gia kinh tế. EVFTA đã đưa mức thuế suất xuống 0% với rất nhiều mặt hàng, trong khi ưu thế vượt trội của hàng hóa Việt Nam lại chính là nông sản.

Những chuyến trái cây, cà phê… đầu tiên của Việt Nam đã lên đường sang châu Âu ngay sau khi EVFTA chính thức có hiệu lực (từ 1/8/2020). Tuy nhiên, giới chuyên gia cũng khuyến cáo, không thể chủ quan vì EU là thị trường đòi hỏi chất lượng cao bậc nhất thế giới.

Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) đã mở ra thời cơ mới cho nhiều mặt hàng nông sản vào thị trường châu Âu (EU) với thuế suất 0%. Đây cũng là cơ hội để nông sản Việt chuyển dịch mạnh mẽ từ lượng sang chất, tăng chế biến sâu, góp phần nâng cao chuỗi giá trị. Đặc biệt, để tận dụng tốt được EVFTA các DN cần nhận diện và đáp ứng được những yêu cầu khắt khe nhất từ phía EU.

Thời cơ mới cho nông sản Việt - ảnh 1

Lô tôm đầu tiên xuất khẩu sang EU.

Tín hiệu vui

Hiệp đinh EVFTA đã ngay lập tức tác động tới xuất khẩu nông sản, thống kê sơ bộ sau hơn 1 tháng EVFTA có hiệu lực và được thực thi, nhiều mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam đã có những chuyển biến tích cực tại thị trường EU, trong đó vừa qua chúng ta chứng kiến các Lễ xuất khẩu nông sản sang EU như: Lô trái cây gồm dừa, bưởi và thanh long tại Gia Lai ngày 17/9; cà phê và chanh leo tại Gia Lai ngày 16/9; tôm nước lợ tại Ninh Thuận ngày 11/9. Cuối tháng 8 vừa qua, những lô gạo đầu tiên của Việt Nam cũng lên đường sang EU. Các lô hàng đều hưởng thuế suất 0%.

Đối với ngành rau quả, Việt Nam có lợi thế khác biệt về điều kiện tự nhiên, đa dạng sinh thái với chế độ khí hậu nhiệt đới gió mùa cùng với sự phân hóa địa hình tạo nên các tiểu vùng sinh thái có thể phát triển được nhiều loại cây ăn quả.

Diện tích cây ăn quả trên toàn quốc những năm gần đây liên tục tăng nhanh, năm 2019, diện tích cây ăn quả đạt 964 nghìn ha, tăng 56,4 nghìn ha so với năm 2018, sản lượng đạt 9,3 triệu tấn, tốc độ tăng trưởng trung bình hàng năm đạt trên 6%/năm. Những năm gần đây, Việt Nam có sự tăng trưởng mạnh cả về kim ngạch xuất khẩu lẫn mở rộng thị trường cho mặt hàng trái cây.

Hiện đã có khoảng 40 loại rau quả Việt Nam được xuất khẩu sang 60 quốc gia và vùng lãnh thổ. Bên cạnh những thị trường truyền thống, trái cây Việt đã từng bước khẳng định chất lượng, chinh phục được những thị trường khó tính như Mỹ, EU, Nhật Bản, Canada, Australia, New Zealand....

Hiện EU là thị trường xuất khẩu lớn thứ tư của rau, quả Việt Nam. Rau quả là một trong những mặt hàng nông sản được hưởng lợi ngay khi EVFTA có hiệu lực, thuế cắt giảm sâu (từ 6-30%) và theo lộ trình tương đối nhanh (nhiều mặt hàng 1- 6 năm), cụ thể: Xóa bỏ ngay khi Hiệp định có hiệu lực 94% trong tổng số 547 dòng thuế rau quả và các chế phẩm từ rau quả (trong đó có nhiều sản phẩm là thế mạnh của Việt Nam như vải, nhãn, chôm chôm, thanh long, dứa, dừa, bưởi…). Phần lớn các dòng thuế EU cam kết xóa bỏ ngay hiện đều đang có mức thuế MFN trung bình là trên 10%, cá biệt có những sản phẩm rau quả đang chịu thuế trên 20%. Do đó, mức cam kết này của EU được đánh giá là sẽ tạo ra lợi thế lớn về giá cho rau quả Việt Nam (đặc biệt trong cạnh tranh nhập khẩu vào EU với các nước có thế mạnh về rau quả chưa có FTA với EU như Thái Lan, Trung Quốc, Malaysia, Indonesia...).

Như vậy, trái cây là một trong những mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam tại thị trường EU, 7 tháng đầu năm 2020 xuất khẩu trái cây đạt 59,18 triệu USD (chiếm 73,54% tổng giá trị xuất khẩu rau quả sang EU), trong đó các loại trái cây chưa qua chế biến (tươi, khô, đông lạnh...) chiếm tới 49,6% (so với cùng kỳ 2019 là 49,9%), trái cây chế biến chiếm 33,4% (cùng kỳ 2019 là 35,9%). Giá trị xuất khẩu nông- lâm- thuỷ sản vào EU trong tháng 8, 9/2020 cũng tăng từ 17-20% so với tháng trước. Tăng trưởng nhanh ở một thị trường cao cấp, khó tính ngay khi Hiệp định EVFTA vừa có hiệu lực đã có thấy những đổi thay tích cực của nông sản Việt.

Theo Bộ NNPTNT, lợi thế bước đầu là cơ sở để từng ngành hàng hoàn thiện chất lượng sản phẩm. Ông Nguyễn Quốc Toản, Cục trưởng Cục chế biến và Phát triển thị trường nông sản nhấn mạnh: Chúng ta phải xác định tập trung là đạt chuẩn, làm thương hiệu và tận dụng mọi cơ hội để sản phẩm nông sản Việt Nam, đặc biệt là mặt hàng trái cây sẽ đi được toàn bộ 27 nước của Liên minh châu Âu.

Chưa vội mừng

Tuy những container nông sản đầu tiên xuất khẩu sang châu Âu theo Hiệp định EVFTA là tín hiệu vui, nhưng chưa thể nói lên sự bền vững. Bởi để tận dụng tốt được EVFTA các DN cần nhận diện và đáp ứng được những yêu cầu khắt khe nhất từ phía EU. Đơn cử mặt hàng cà phê, Việt Nam là quốc gia xuất khẩu lớn thứ 2 thế giới, nhưng mới chỉ dừng ở xuất khẩu thô.

Theo đại diện 1 doanh nghiệp, để tiếp cận với các nhà nhập khẩu lớn ở châu Âu, từ đó xuất khẩu được cà phê rang xay thì chỉ dẫn địa lý là một vấn đề lớn với cà phê Việt Nam. Chúng ta đang có 39 địa lý chỉ dẫn, trong đó có cà phê Buôn Mê Thuột. Hiện cà phê Gia Lai, Lâm Đồng, Đắc Nông… chưa có địa lý chỉ dẫn. Đây là khó khăn, rào cản lớn nhất đối với DN. Hiện một số DN đang đề nghị các Sở, Ban ngành hướng dẫn chỉ đạo, hỗ trợ DN làm địa lý chỉ dẫn vùng miền để DN có cơ hội được rộng mở hơn.

Bên cạnh đó, với mặt hàng thuỷ sản, người tiêu dùng EU lại tin tưởng tiêu chuẩn ASC hơn là GlobGAP, bởi tiêu chuẩn ASC không chỉ đảm bảo về chất lượng mà còn quan tâm đến bảo vệ môi trường, lao động và phúc lợi động vật. Những yếu tố mà nhiều DN Việt Nam còn xem nhẹ hoặc chưa có kinh nghiệm. Mặt khác, có tới 77% DN không biết hoặc lần đầu nghe nói tới Hiệp định này, trong đó có các DN xuất khẩu nông sản…

Thời cơ mới cho nông sản Việt - ảnh 2

Kiểm tra mặt hàng dừa xuất sang EU.

Tham dự lễ xuất khẩu nông sản sang EU vừa qua, Thứ trưởng Bộ NNPTNT Lê Quốc Doanh lưu ý, EU mở cửa về thuế quan nhưng yêu cầu rất chặt chẽ về hàng rào kỹ thuật nên bà con nông dân, doanh nghiệp chú ý, cần hiểu cặn kẽ yêu cầu thị trường (chất lượng, an toàn thực phẩm và xuất xứ). Đề nghị doanh nghiệp phối hợp chặt chẽ cùng nông dân để xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, đáp ứng yêu cầu thị trường. Đây là những thử thách đáng lo và cần sự chuẩn bị kỹ lưỡng, dài hơi bên cạnh niềm vui xuất khẩu những lô hàng nông sản vừa qua.

Ông Jacques Poulain đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (Eurocham) khuyến nghị: Việt Nam cần kiểm soát chặt chẽ hơn về quy định sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, để không gây độc hại cho người tiêu dùng.

Khẳng định EVFTA đem lại rất nhiều cơ hội cho nông sản Việt Nam sang EU khi thuế giảm, nhưng bên cạnh đó sẽ là những yêu cầu khắt khe về tiêu chuẩn, chất lượng, hàng rào kỹ thuật. Bộ trưởng Bộ NNPTNT Nguyễn Xuân Cường nhấn mạnh: Về vấn đề chất lượng, an toàn thực phẩm và xuất xứ đảm bảo tiêu chuẩn của EU, không gì bằng là phải tái cơ cấu lại sản xuất nông nghiệp theo hướng chuỗi. Trong đó đảm bảo liên kết chặt chẽ của các DN, HTX với bà con nông dân để hình thành quy trình khép kín từ khâu tổ chức nguyên liệu, cho đến khâu chế biến và đến các DN tham gia trong chuỗi tổ chức thương mại phải gắn kết, đảm bảo truy xuất nguồn gốc, đảm bảo tiêu chuẩn, đặc biệt là những tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm.

Theo Hải Nhi/Đại Đoàn Kết


Link báo gốc: http://daidoanket.vn/thoi-co-moi-cho-nong-san-viet-507909.html

Tags: xuất khẩu, nông sản việt, EVFTA, Thời cơ mới

TIN KHÁC

Nghiên cứu phản ánh 'Kinh tế đêm Hà Nội: Cần đặc sản hút khách' TIN TỨC

Nghiên cứu phản ánh 'Kinh tế đêm Hà Nội: Cần đặc sản hút khách'

Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nghiên cứu phản ánh của báo Tiền phong qua bài viết 'Kinh tế đêm Hà Nội: Cần đặc sản hút khách'.

Ngày 17-9, tại Tiền Giang, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT) tổ chức hội nghị triển khai giải pháp phòng, chống hạn, mặn và công tác quản lý cấp mã số vùng trồng cây ăn quả (CĂQ) đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) năm 2020-2021.

Ngày 18/9, Hội chợ Thực phẩm Hoa Kỳ đã khai mạc tại Hà Nội. Đây là dịp để các doanh nghiệp giới thiệu các sản phẩm nông nghiệp của Hoa Kỳ tại chuỗi siêu thị của Việt Nam.

Ngày 15 tháng 9 năm 2020, tại thành phố Gia Nghĩa, tỉnh Đắk Nông, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp với Trung tâm Khuyến nông và Hội Nông dân tỉnh Đắk Nông tổ chức lớp tập huấn với nội dung: 'Tư vấn kỹ thuật, tổ chức sản xuất, chế biến ca cao quy mô nông hộ' cho 45 học viên là cán bộ, nông dân canh tác cây ca cao.

Ngày 18-9, tại siêu thị Big C Hải Phòng, Trung tâm Xúc tiến thương mại Nông nghiệp phối hợp Tập đoàn Central Retail ở Việt Nam, đã khai mạc Phiên chợ 'Tuần nông sản an toàn thực phẩm năm 2020'.

Ngày 18/9/2020, Trung râm Khuyến nông Thanh Hóa phối hợp với Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện Hoằng Hóa tổ chức Diễn đàn Khuyến nông @ nông nghiệp với chủ đề 'Các giải pháp nâng cao năng suất, hiệu quả trong sản xuất lúa chế biến gắn với tiêu thụ sản phẩm'.

Giá tiêu hôm nay 21/9/2020 ở Tây Nguyên và miền Nam tiếp tục tăng nhẹ so với phiên giao dịch hôm qua. Giá tiêu hiện đang dao động từ 48.000 - 50.000 đồng/kg.

UBND TP. Hà Nội vừa có công văn chỉ đạo sở, ngành liên quan đẩy mạnh phát triển hợp tác xã (HTX) theo Luật HTX năm 2012 trong lĩnh vực nông nghiệp.

Theo đại diện Cục Bảo vệ thực vật, nếu không kiểm tra, giám sát tốt các vùng trồng, cơ sở đóng gói đã được cấp mã số sẽ làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín của hàng nông sản Việt Nam và lợi ích của người nông dân.

Tại Hội nghị trực tuyến Diễn đàn Liên minh Lãnh đạo Thế giới tại Madrid năm 2020 diễn ra từ 16 đến 18/9, ông Nguyễn Văn Tưởng, Chủ tịch Công ty Trầm Hương Khánh Hòa- ATC tiếp tục là đại diện doanh nghiệp Việt Nam duy nhất tham dự với tư cách là một người đồng hành, một người bạn chí tình của Diễn đàn Liên minh Lãnh đạo Thế giới.

Xem tiếp