23/08/2017 08:16

Sôi động mùa nước nổi

Giờ đây, mỗi khi nước lũ bắt đầu đổ về cũng là lúc nhiều hộ dân ở huyện đầu nguồn ở các tỉnh An Giang, Đồng Tháp, Long An, thành phố Cần Thơ… chuyển sang làm ăn theo con nước.

Sôi động mùa nước nổi - ảnh 1

Thu hoạch cá linh vào mùa nước nổi.

Sinh kế theo mùa

Hàng năm mãi sau rằm tháng 7, nước từ thượng nguồn sông Mêkong mới rục rịch đổ về sông Tiền, sông Hậu, sông Vàm Cỏ… mang theo phù sa và nguồn lợi thủy sản.

Thế nhưng năm nay, vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) hầu như không có mùa khô bởi ngay mồng một Tết, mưa đã xối xả.

Sau đó, liên tiếp các tháng mùa khô vẫn có mưa, trong đó có những trận “mưa vàng” giải nhiệt và cứu nguy cho đồng ruộng lúa Xuân Hè và những cánh đồng trồng màu. 

Khác với năm ngoái, từ đầu tháng 8/2017, nước trên sông Mekong đã đỏ ngầu báo hiệu mùa nước nổi chuẩn bị đổ về. Theo nguồn nước từ thượng nguồn, nhiều loại cá cùng theo về, nhiều nhất là cá linh.

Nước lũ giờ đây được xem là nguồn tài nguyên mà hàng năm thiên nhiên đã ban tặng cho vùng châu thổ sông Cửu Long nên bà con thường gọi những năm lũ lớn là mùa lũ đẹp. 

Hiện nay, 11 huyện, thị, thành ở An Giang có gần 10.000 hộ tham gia sản xuất với 20 nhóm ngành tiểu thủ công nghiệp và trên 10.000 hộ mưu sinh 8 nhóm nghề có tính chất thời vụ, giải quyết việc làm khoảng 600.000 lao động với mức thu nhập từ 1 triệu đồng/người/tháng trở lên.

Nhiều mô hình làm ăn mùa nước nổi được các cấp ủy Đảng, chính quyền, MTTQ đúc kết, nhân rộng. Chỉ tính riêng ở An Giang, bình quân mỗi năm, bà con nông dân đã khai thác lợi thế mùa nước nổi tạo ra giá trị hàng hóa khoảng 1.500 tỉ đồng. 

Huyện Thoại Sơn là huyện tạo được nhiều mô hình, điển hình làm giàu trong mùa nước nổi. Nếu trước đây bà con vùng nước nổi Thoại Sơn phải trông chờ có lũ để đợi cứu trợ thì nay cả 17 xã, thị trấn, nơi nào cũng có những mô hình làm ăn hiệu qủa như: Câu lưới, đặt dớn, bắt ốc bươu, nuôi cá lồng bè, nuôi cá ao hầm… tạo ra thu nhập hàng ngày từ 50.000 đến trên 100.000 đồng/ngày/hộ. Thoại Sơn còn tạo được mô hình nuôi tôm càng xanh chiếm 80% diện tích toàn tỉnh với gần 550 ha.

Ấp Vĩnh Phúc (Vĩnh Hanh, Châu Thành, An Giang), nơi có đến hàng trăm hộ gia đình sống bằng nghề cào và luộc hến bán hàng ngày. Mỗi ngày, có hộ cào được khoảng 70 đến 80 kg hến. Ngày ít nhất cũng được 30 đến 40 kg.

Thường thì 6 kg hến sống sẽ cho ra 1 kg hến ruột. Mỗi ký hến năm nay được mua với giá từ 15.000 đến 20.000 đồng. Nhờ cào hến nên không ít bà con nông dân thiếu đất canh tác có thêm thu nhập, công ăn viêc làm, ổn định cuộc sống trong mùa nước nổi.

Giảm tải ly hương

Là huyện thuần nông, Vĩnh Thạnh (Cần Thơ) năm nay gieo sạ trên 17.400 ha lúa Thu Đông, phần còn lại, bà con để đồng trống đưa nước vào ruộng hứng phù sa đổ về, bồi đắp dinh dưỡng cho đất.

Nhiều hộ cho biết, trước đây, mỗi khi lũ về, họ phải đi làm mướn nơi khác nhưng nay kiếm sống mùa lũ thu nhập ổn định nên không phải đi làm thuê, làm mướn ở nơi khác. 

Chị Trần Thị Thanh, ở xã Thạnh Quới, cho biết: Nhà không ruộng đất, vợ chồng tôi làm thuê đủ kiểu để kiếm sống, nuôi con. Nay, đến mùa nước nổi, hai vợ chồng chuyển sang vớt ốc, kéo cá, hái bông điên điển bán.

Mỗi ngày kiếm được 100.000 - 150.000 đồng. Mùa nước nổi tuy cực khổ nhưng bù lại thu nhập khá hơn so với đi làm mướn. Ngoài ra, các xã, ấp ven sông Hậu còn khai thác lợi thế bãi bồi ven sông Tiền, sông Hậu phát triển nghề nuôi cá tra hầm, nuôi tôm, cá trong ruộng lúa tăng thu nhập hàng chục triệu đồng trong mùa nước nổi. 

Mô hình nuôi tôm trong đăng quầng và nuôi trên chân ruộng phát triển khoảng 700 ha. Nhiều nơi còn trồng rau màu trên các bờ mương, trồng sen, củ ấu, rau nhút, hái bông điển điển – một loài hoa đặc sản mùa nước nổi ở ĐBSCL.

Cá biệt, có hộ trồng nấm rơm thu lợi nhuận 70 triệu đồng/ha, trồng ớt đạt trên 100 triệu đồng/ha. Có hộ chỉ có diện tích khoảng 25-30m2 nhưng trong 4 tháng mùa nước nổi thu hoạch hơn 4-5 triệu đồng.

Các mô hình khác như trồng sen, trồng rau nhút, đậu các loại, nấm rơm cũng thu họach từ 12 đến 25 triệu đồng trong 4 tháng nước nổi. Những hộ nuôi cá lóc, cá trong lồng bè cũng thu hoạch khoảng 15 triệu đồng.

Các nghề chế biến cá khô, sản xuất lưỡi câu, đóng ghe xuồng, làm dầm chèo, đan lưới, dệt chiếu, dệt thảm lục bình, dệt thổ cẩm... cũng phát triển và mang lại thu nhập khá cho cư dân vùng nước nổi. Nước nổi đã tạo việc làm và giúp bà con không phải ly hương kiếm sống như những năm trước.  

Tags: thủy sản, ĐBSCL, mùa nước nổi

TIN KHÁC

Bắc Giang: Sản lượng na Lục Nam ước đạt 14 nghìn tấn quả KHUYẾN NÔNG

Bắc Giang: Sản lượng na Lục Nam ước đạt 14 nghìn tấn quả

Theo Phòng Nông nghiệp &PTNT huyện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang, năng suất na năm nay đạt 82 tạ/ha, sản lượng ước đạt 14 nghìn tấn quả, tăng khoảng 7 tạ/ha so với cùng kỳ, với giá bán từ 25- 40 nghìn đồng/kg, đem lại doanh thu hàng trăm tỷ đồng.

“Phải yêu đất lắm mới sống được trên đất này, đất mới nhận mình”. Đó là lời tâm sự của chị Phùng Thị Thơ (trong ảnh) khi đưa chúng tôi đi tham quan trang trại rộng 12 ha trên vùng đất đồi đầy sỏi ở xã Vật Lại, huyện Ba Vì, Hà Nội.

Là vùng nuôi tôm trọng điểm của khu vực đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), tỉnh Sóc Trăng ưu tiên tập trung đầu tư phát triển cả về nuôi trồng, khai thác và chế biến xuất khẩu. Hơn 40 nghìn héc-ta đất nhiễm mặn, đất một vụ lúa bấp bênh được cải tạo, nâng cấp chuyển sang nuôi tôm đã nâng cao hiệu quả kinh tế, tăng thu nhập cho người dân.

Nghề khai thác tổ yến đã xuất hiện từ cách đây gần 700 năm về trước ở vùng đất Khánh Hòa, quê hương của Yến sào Việt Nam. Ðặc sản Yến sào đã đi vào câu ca: Non cao biển rộng người thương đi về/ Yến sào ngon ngọt tình quê/ Sông sâu đá tạc lời thề nước non... Nhiều người ví những tổ yến trắng ngời, ken dày trên những vách đá trong hang tối là vàng trắng bởi giá trị dinh dưỡng và giá trị kinh tế cao của sản phẩm này.

UBND huyện Lâm Hà vừa phê duyệt kế hoạch xây dựng vùng sản xuất cà phê ứng dụng công nghệ cao tại xã Nam Hà, có quy mô 353 ha với 209 hộ tham gia, bao gồm toàn bộ diện tích cà phê thôn Hoàn Kiếm II và một phần thôn Hoàn Kiếm III thuộc xã Nam Hà.

Anh Nguyễn Đăng Thái ở thôn Phong Triều, xã Nam Triều là nông dân cấy nhiều ruộng nhất huyện Phú Xuyên với gần 10ha. Mỗi vụ, anh thu gần 50 tấn thóc. Hành trình để anh Thái trở thành người nhiều thóc nhất vùng trũng Phú Xuyên gợi mở nhiều vấn đề về tích tụ ruộng đất, phân công lao động ở ngoại thành Hà Nội.

Không ít bài học xương máu về phát triển "nóng" đã phải trả giá đắt, nhưng việc tự phát mở rộng diện tích cây trồng ngoài quy hoạch tiếp tục xảy ra tại nhiều địa phương.

Được biết đến là vùng rau hữu cơ đầu tiên của Hà Nội, xã Thanh Xuân (huyện Sóc Sơn) hiện đang cung cấp cho thị trường khoảng 500 tấn rau mỗi năm. Mô hình này đã giúp người dân địa phương nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống, tạo ra những sản phẩm bảo đảm chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm, góp phần bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

Những năm qua, nhiều hộ dân trên địa bàn xã Ea Tir, huyện Ea H’Leo (Đắk Lắk) đã mạnh dạn trồng sả lấy tinh dầu trên diện tích đất cằn cỗi. Cây sả đã mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế, góp phần làm đổi thay đời sống của người dân vùng đất cằn sỏi đá.

Không ít bài học xương máu về phát triển "nóng" đã phải trả giá đắt, nhưng việc tự phát mở rộng diện tích cây trồng ngoài quy hoạch tiếp tục xảy ra tại nhiều địa phương. Đây là căn nguyên tiềm ẩn nhiều rủi ro khi nguồn cung nông sản vượt cầu, sản phẩm dư thừa, nông dân thiệt hại lớn về kinh tế, cạn kiệt tài nguyên đất, nước..., ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất nông nghiệp.

Xem tiếp