20/08/2018 05:30

Sa nhân tím - cây xóa nghèo

Dễ trồng, giá trị kinh tế cao, thị trường tiêu thụ tốt nên sa nhân tím đang được coi là cây “xóa nghèo” ở nhiều vùng cao như huyện Bát Xát (Lào Cai), Sốp Cộp (Sơn La) hay Đắk Hà (Kon Tum). Ngày càng xuất hiện nhiều mô hình, tấm gương vươn lên thoát nghèo và làm giàu hiệu quả từ cây sa nhân tím.

Sa nhân tím - cây xóa nghèo - ảnh 1

Cây sa nhân tím giúp bà con thoát nghèo.

Tin vui từ cây sa nhân tím

Phát triển trồng cây sa nhân tím không chỉ đem lại hiệu quả về mặt kinh tế mà còn có vai trò tích cực trong việc góp phần giữ gìn nguồn tài nguyên rừng; là hướng phát triển bền vững, phù hợp với điều kiện sẵn có của huyện vùng sâu, vùng xa. Ở thôn Sùng Hoảng, xã Phìn Ngan, huyện Bát Xát (Lào Cai) hiện có hàng chục hộ bà con người Dao trồng sa nhân tím. Những vườn cây tươi tốt đã phủ xanh dưới tán rừng trồng và rừng tự nhiên của bà con, đem lại nguồn thu lớn, giúp đồng bào xóa nghèo, ổn định cuộc sống và vươn lên làm giàu.

Theo lời người dân trong thôn thì đây là một loại cây dễ trồng, sinh trưởng được trên vùng đất nghèo kiệt, dưới tán rừng tự nhiên thứ sinh hoặc rừng trồng khoảng từ 2 đến 3 năm tuổi, khi cây bắt đầu khép tán. Chỉ trồng khoảng 2 năm, cây sa nhân tím đã cho quả, năng suất đạt khoảng hơn 100 kg quả tươi/ha.

Thấy được hiệu quả của việc trồng cây sa nhân tím, ngành nông nghiệp và chính quyền các huyện, xã vùng cao của tỉnh Lào Cai đã quy hoạch, khuyến khích đồng bào các dân tộc Mông, Dao, Hà Nhì, Xa Phó, Nùng sinh sống trên rẻo cao, biên giới tích cực trồng và mở rộng diện tích cây sa nhân tím dưới tán rừng. Ngày càng xuất hiện nhiều mô hình, tấm gương vươn lên thoát nghèo và làm giàu hiệu quả từ cây sa nhân tím. Điển hình như ông Phào Seo Phà, người dân tộc Mông, ở thôn Cán Hồ, xã Tung Chung Phố, có 7.000 gốc sa nhân tím cho thu hoạch ổn định, thu nhập hơn 200 triệu đồng/năm. Nhờ cây sa nhân tím, từ một hộ nghèo trong thôn, nay gia đình ông Phà đã thoát nghèo, xây được ngôi nhà khang trang và mua sắm được nhiều vật dụng sinh hoạt có giá trị.

Giờ rất nhiều hộ dân trong xã Tung Chung Phố và các xã lân cận đã nhân giống và trồng loại cây này. Tại các vườn, cây đều phát triển tốt, mang lại thu nhập cao. Toàn tỉnh Lào Cai hiện có khoảng 398 ha cây sa nhân tím, đem lại nguồn thu ổn định hàng chục tỷ đồng mỗi năm cho nông dân vùng cao, góp phần xóa nghèo bền vững. “Sa nhân là cây xóa đói giảm nghèo ở bản chúng tôi. Từ khi cây sa nhân về với bản, không ít hộ nghèo đã bứt phá lên thành hộ khá giả. Nhiều hộ gia đình đã sắm được các vật dụng sinh hoạt hiện đại như: Tivi, tủ lạnh, xe máy... dựng được ngôi nhà khang trang” – ông Phà cho biết.

Còn tại Sơn La, chỉ sau 2 năm trồng thử nghiệm dưới tán rừng phòng hộ tại xã Nậm Lạnh, huyện Sốp Cộp, những trái sa nhâm tím đã bắt đầu ra hoa và cho trái. Gia đình ông Tòng Văn Tấn ở bản Mới, xã Nậm Lạnh trồng 1ha vườn cây sa nhân tím đã bắt đầu ra hoa và cho trái. Theo lời ông, trồng cây sa nhân tím không vất vả lắm, trồng cây nào, sống cây đó và phát triển rất nhanh. Sau 2 năm, bây giờ cây đã ra trái và chuẩn bị cho thu hoạch. Còn gia đình ông Tòng Văn Thịnh ở bản Lạnh Bánh, xã Nậm Lạnh khi biết huyện Sốp Cộp có dự án trồng thử nghiệm cây sa nhân tím dưới tán rừng đã mạnh dạn đăng ký và vận động thêm 4 hộ trong bản cùng tham gia trồng 2ha. Hiện nay, tất cả diện tích của các hộ tham gia trồng thử nghiệm cây sa nhân tím đều đã ra hoa và cho trái đầu tiên.

Trồng thử nghiệm cây sa nhân tím dưới tán rừng ở xã Nậm Lạnh là mô hình đầu tiên tại huyện Sốp Cộp, được triển khai từ tháng 7-2016, với diện tích 15ha, có 25 hộ tham gia. Các hộ dân ở đây đã được hỗ trợ giống, phân bón, khoa học kỹ thuật trong suốt quá trình trồng, chăm sóc và được hưởng lợi 100% khi thu hoạch. Qua đánh giá, số sa nhân tím đã trồng phát triển tốt, hiện đã ra hoa và cho trái bói được khoảng 500kg quả tươi ở vụ đầu tiên.

Tại Kon Tum, nhằm giúp bà con dân tộc thiểu số sinh sống gần khu vực vùng đệm thuộc Vườn Quốc gia Chư Mom Ray sớm thoát nghèo bền vững, huyện Sa Thầy đã triển khai trồng 20 ha sa nhân tím cho 10 hộ đồng bào dân tộc thiểu số thôn Bar Gốc, xã Sa Sơn. Bước đầu huyện hỗ trợ cho bà con 2.400 cây giống, 50% phân bón với tổng kinh phí trên 150 triệu đồng cho các hộ; cử cán bộ nông nghiệp hướng dẫn bà con cách chăm sóc cây cũng như giới thiệu cho bà con về giá trị kinh tế của loại cây này. Lúc bắt đầu triển khai trồng tại địa phương, bà con rất bỡ ngỡ không biết về kỹ thuật trồng cũng như trồng có ra hoa, trái hay không và sẽ tiêu thụ ở đâu. Nhưng nhờ được sự hỗ trợ, tư vấn nhiệt tình của cán bộ nông nghiệp nên thành quả ban đầu đã nhìn thấy rõ rệt.

Nhân rộng mô hình

Sa nhân tím là cây dễ trồng, ít sâu bệnh, ít vốn đầu tư, giá trị kinh tế cao và có khả năng chống xói mòn đất giúp bảo vệ môi trường sinh thái. Đặc biệt, cây không cần nhiều thời gian chăm sóc và phù hợp với điều kiện canh tác của đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng cao.

Theo y học, sa nhân có vị cay, tính ôn, tác động vào các kinh tỳ, thận và vị cho nên có tác dụng hành khí, điều trung, hòa vị làm cho tiêu hóa được dễ dàng, được dùng trong những trường hợp đau bụng, đầy bụng, ăn không tiêu, tả lỵ, nhức răng…Còn trong y học hiện đại, sa nhân được bào chế các loại thuốc chữa trị các bệnh đường ruột và dạ dày. Hiện nay ngoài công dụng như trên, sa nhân được xuất sang một số nước như Trung Quốc, Nhật Bản,... Hiện mỗi kg sa nhân tươi được bán với giá 50.000 đồng và sa nhân khô là 500.000 - 600.000 đồng/kg. Như vậy tính ra mỗi ha cây sa nhân trồng dưới tán rừng tự nhiên trong năm đầu tiên sẽ cho thu nhập khoảng từ 50 đến 70 triệu đồng/ha và những năm tiếp theo năng suất sẽ đạt cao hơn.

Theo Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Bát Xát (Lào Cai) Sí Trung Kiên thì mô hình trồng cây sa nhân tím có nhiều triển vọng và hiện tại đang cho hiệu quả kinh tế cao tại địa phương này. Loại cây này phù hợp với khí hậu, thổ nhưỡng vùng cao và rất dễ trồng, ít công chăm sóc. Ngoài hiệu quả kinh tế, sa nhân tím còn góp phần hạn chế tình trạng cháy rừng, vì đây là loại cây chứa nhiều nước. Việc tận dụng trồng xen giữa các loại cây, hoặc trồng dưới tán rừng còn giải quyết được tình trạng rửa trôi và xói mòn đất, tạo nên thảm thực vật đa dạng, góp phần bảo vệ tài nguyên rừng.

Lào Cai cũng đã đưa cây sa nhân tím vào quy hoạch phát triển vùng cây dược liệu của tỉnh. Trên cơ sở đó, có cơ chế, chính sách ưu đãi về đất đai, nguồn vốn, cây giống để giúp bà con trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Mục tiêu của tỉnh là đến năm 2020, đồng bào các dân tộc thiểu số ở các xã vùng cao, biên giới sẽ tiếp tục mở rộng diện tích cây sa nhân tím, đạt khoảng gần 1.000 ha.

Tags: Lào Cai, trồng sa nhân, cây sa nhân, cây xóa nghèo, sa nhân tím

TIN KHÁC

Nghề nuôi cá bè cù lao Ông Hổ KHUYẾN NÔNG

Nghề nuôi cá bè cù lao Ông Hổ

Ngư dân ở xứ cù lao Ông Hổ (xã Mỹ Hòa Hưng, TP. Long Xuyên, tỉnh An Giang) phát triển mạnh mẽ nghề nuôi cá bè, mang lại thu nhập ổn định.

Năng suất lúa trồng theo hướng hữu cơ tăng lên từng năm, giá bán cao hơn thị trường khoảng 40%... đã tiếp thêm động lực cho nông dân kiên trì theo đuổi canh tác 'sạch'.

Đề cập tới thế mạnh trong lĩnh vực chăn nuôi của Việt Nam, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Vũ Văn Tám cho hay: Đề án tái cơ cấu ngành chăn nuôi xác định, con lợn vẫn là một lợi thế, thứ hai là gia cầm. Trong xuất khẩu, đáng chú ý hiện nay, trứng vịt của Việt Nam được khách hàng đánh giá ngon nhất khu vực Đông Nam Á.

Nông dân trồng lúa sạch theo hướng hữu cơ ở HTX Tân Tiến (Vĩnh Long) đang đạt năng suất hơn 6 tấn/ha, lợi nhuận thu về hơn 50 triệu đồng/ha/năm, tương đương với lợi nhuận từ phương pháp canh tác sử dụng phân bón hóa học.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn phối hợp với Ủy ban Nhân dân tỉnh Lạng Sơn đồng tổ chức hội nghị Kết nối tiêu thụ nông sản các tỉnh biên giới Việt Nam-Trung Quốc.

Là người tiên phong đưa tre Bát Độ về với vùng đất khó, chị Lương Thị Thanh, thôn 4, xã An Lạc (Lục Yên - Yên Bái) rất tự tin vào sự thành công của mô hình.

Sau 4 năm chuyển đổi từ trồng tiêu sang trồng bơ, áp dụng biện pháp kỹ thuật điều chỉnh bơ cho thu hoạch sớm, gia đình ông Biện Tấn Quỳnh (thôn Tung Neng, xã Ia Dreng, huyện Chư Pưh, tỉnh Gia Lai) có thu trên 100 triệu đồng/năm.

Những năm gần đây, trên địa bàn thị xã Gia Nghĩa xuất hiện nhiều mô hình cây ăn trái đạt hiệu quả kinh tế cao như mô hình cam, quýt, bơ...

Hàng ngàn cây cam sành không hạt xanh tốt với tán lá phủ rợp cả khu vườn, đó là thành quả sau gần 3 năm cải tạo từ đất lúa kém hiệu quả trồng cây ăn trái của gia đình bà Trần Thị Nhiều, ở ấp Láng Sen A, xã Hiệp Lợi, thị xã Ngã Bảy. Đây sẽ hứa hẹn một triển vọng mới cho loại cây này ở xứ Ngã Bảy.

Đây là một trong những mục tiêu mà dự án “Xây dựng, quản lý và phát triển nhãn hiệu tập thể “Mãng cầu Hậu Giang” hướng đến. Dự án này hứa hẹn mang nhiều lợi ích cho nông dân trồng mãng cầu xiêm trên địa bàn tỉnh.

Xem tiếp