11/01/2018 03:19

Phải thay đổi tư duy làm nông nghiệp

Việt Nam có hơn 70% dân số làm nông nghiệp, nhưng chỉ đóng góp khoảng 20% GDP; trong khi ở những quốc gia phát triển, tỷ lệ lao động trong ngành nông nghiệp chỉ chiếm 2%-4% dân số nhưng đóng góp đến 40% GDP.

Phải thay đổi tư duy làm nông nghiệp - ảnh 1

Nông dân vùng Đồng Tháp Mười (huyện Tân Hưng, Long An) thu hoạch lúa. Ảnh: HẢI PHONG

Báo cáo tổng kết công tác năm 2017 của Bộ Khoa học và Công nghệ (KH-CN) cho biết, trong năm qua, KH-CN đã đóng góp tích cực vào quá trình cơ cấu lại ngành nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, ứng dụng công nghệ cao để tăng năng suất, chất lượng của sản phẩm nông nghiệp và đẩy mạnh xuất khẩu.

Theo đó, KH-CN đã đóng góp trên 30% giá trị gia tăng trong lĩnh vực sản xuất nông nghiệp và 38% giá trị gia tăng trong sản xuất giống cây trồng, vật nuôi. Trên 90% diện tích lúa, 80% diện tích bắp, 60% diện tích mía, 100% diện tích điều trồng mới, sử dụng giống của Việt Nam. Năng suất một số vật nuôi, cây trồng đạt cao so với các nước trong khu vực và trên thế giới: Lúa đứng đầu ASEAN; cá tra, hồ tiêu đứng đầu thế giới; cà phê, cao su đứng thứ 2 thế giới… Tỷ lệ cơ giới hóa sản xuất nông nghiệp cũng được đẩy mạnh. Số lượng máy móc, thiết bị sản xuất nông nghiệp tăng 1,5% - 2% so với năm 2016. Xuất hiện các mô hình nuôi trồng thủy sản, sản xuất theo chuỗi giá trị về tôm, cá tra, nuôi giống tôm hùm… 

Theo Thứ trưởng Bộ KH-CN Trần Văn Tùng, nông nghiệp Việt Nam sau một thời gian dài tập trung vào tăng sản lượng và năng suất, đã thay đổi tập trung vào tăng chất lượng và chuỗi giá trị gia tăng. Để tăng cường tính cạnh tranh trên thị trường quốc tế, ngành nông nghiệp cũng đã tổ chức lại sản xuất, hình thành các chuỗi liên kết, làm cơ sở để thúc đẩy việc ứng dụng KH-CN, kỹ thuật, nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả trong sản xuất ở các mặt hàng có lợi thế. Sự tham gia vào sản xuất nông nghiệp của một loạt tập đoàn, doanh nghiệp lớn thời gian vừa qua; hay sự canh tác, nuôi trồng một số giống, cây, con đặc chủng để xuất khẩu đi những thị trường đặc thù là biểu hiện của sự thay đổi đó.

Song, Bộ KH-CN cũng nhận định, những kết quả đạt được thời gian qua chưa thể hiện hết tiềm năng của ngành nông nghiệp Việt Nam. Việt Nam có hơn 70% dân số làm nông nghiệp, nhưng chỉ đóng góp khoảng 20% GDP; trong khi ở những quốc gia phát triển, tỷ lệ lao động trong ngành nông nghiệp chỉ chiếm 2%-4% dân số nhưng đóng góp đến 40% GDP. Báo cáo của Ngân hàng Thế giới (WBG) cũng chỉ rõ, GDP nông nghiệp Việt Nam đang giảm, tốc độ tăng năng suất chậm lại, trong khi khoảng cách về thu nhập giữa lao động nông nghiệp và phi nông nghiệp đang nới rộng. Để có thể thay đổi được điều này, WBG đề nghị ngành nông nghiệp Việt Nam cần có một cách nhìn và cách làm khác, theo hướng ứng dụng công nghệ cao, xây dựng chuỗi liên kết giá trị, doanh nghiệp hóa nông nghiệp, nông dân. Qua đó, góp phần thay đổi ngành nông nghiệp Việt Nam từ sản xuất truyền thống sang nông nghiệp công nghệ cao, có giá trị vượt trội và hình thành một chuỗi giá trị nông nghiệp hiệu quả cạnh tranh cung cấp sản phẩm có chất lượng. 

Đánh giá ngành nông nghiệp trong nước dù có sản lượng cao nhưng năng suất lao động và khâu bảo quản sau thu hoạch đang rất thấp so với mặt bằng chung khu vực, phát biểu chỉ đạo tại hội nghị tổng kết công tác năm 2017 của Bộ KH-CN, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu Bộ KH-CN phải tích cực góp phần vào việc đổi mới mô hình tăng trưởng kinh tế của đất nước, nhất là ở lĩnh vực nông nghiệp. Trong đó, chú trọng việc đổi mới mô hình sản xuất, nâng cao chất lượng hàng hóa. Cũng theo Thủ tướng, tại vùng có lợi thế phát triển các sản phẩm nông nghiệp như cây ăn quả, tôm cá ở ĐBSCL, cây công nghiệp ở vùng Đông Nam bộ, cần phải tập trung đầu tư, đẩy mạnh ứng dụng KH-CN vào sản xuất, nuôi trồng, thu hoạch, bảo quản... để hình thành các trung tâm, chuỗi kinh tế nông nghiệp trọng điểm. 

Có thể khẳng định rằng, với nền nông nghiệp Việt Nam hiện nay, muốn phát triển bền vững, hình thành chuỗi nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ; không có con đường nào khác ngoài việc thay đổi tư duy làm nông nghiệp, ứng dụng mạnh mẽ những tiến bộ KH-CN vào sản xuất, bảo quản cũng như làm thị trường.

Theo Trần Lưu/Sài gòn Giải phóng

Tags: GDP, nông sản, Nông nghiệp công nghệ cao, làm nông nghiệp, chăn nuôi theo chuỗi, thay đổi tư duy

TIN KHÁC

Hiệu quả nuôi tôm càng xanh toàn đực trên vùng đất chuyển đổi KHUYẾN NÔNG

Hiệu quả nuôi tôm càng xanh toàn đực trên vùng đất chuyển đổi

Sáng 23/12/2017, tại TP Rạch Giá, tỉnh Kiên Giang, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp với Sở NN&PTNT Kiên Giang tổ chức Hội thảo sơ kết Dự án “Xây dựng mô hình nuôi tôm càng xanh toàn đực trên vùng đất chuyển đổi” năm 2017 trên địa bàn các tỉnh, thành ở ĐBSCL.

Vừa qua, tại huyện Thanh Miện (tỉnh Hải Dương), Tổng cục Thủy lợi phối hợp với Trung tâm Tư vấn PIM (Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam) tổ chức hội nghị “Triển khai một số hoạt động thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM”.

Văn phòng Chính phủ vừa có công văn truyền đạt ý kiến của Phó thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình, yêu cầu giải quyết dứt điểm nợ chuỗi cá tra Tafishco (Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Dịch vụ Thuận An).

Thực hiện các cam kết tự do hóa thương mại, ngành nông nghiệp Việt Nam đã mở cửa thị trường xuất khẩu các mặt hàng nông sản có lợi thế cạnh tranh, đồng thời nhập khẩu những mặt hàng không có thế mạnh. Tuy nhiên, quá trình hội nhập kinh tế quốc tế đang đặt ra không ít những thách thức cho ngành nông nghiệp của Việt Nam.

Năm 2017, Hội Nông dân tỉnh chủ động khai thác và nâng cao hiệu quả quản lý, tăng trưởng nguồn Quỹ hỗ trợ nông dân với tổng nguồn vốn đạt 47,8 tỷ đồng.

Mặc dù còn hơn một tháng nữa mới đến Tết, lợn rừng nuôi tại tỉnh Phú Yên đang rất hút hàng, nhiều trại nuôi đã không còn lợn để bán.

Các mô hình sản xuất rau, màu vụ đông của huyện Tiên Lữ cho hiệu quả kinh tế khá, tổng giá trị đạt từ 70 - 75 tỷ đồng.

Phường Cam Thuận- thành phố Cam Ranh là địa phương ven biển. Đời sống bà con nơi đây gắn liền với nghề nuôi trồng, đánh bắt hải sản, đặc biệt là nuôi tôm hùm lồng. Năm 2017, toàn phường Cam Thuận có hơn 12.000 lồng nuôi tôm hùm xanh.

Việc ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật vào trong sản xuất, giới thiệu các đối tượng nuôi mới, có giá trị kinh tế cao trong nuôi thủy sản nước ngọt là rất cần thiết và cấp bách cho ngành nông nghiệp. Trong đó, cá chép giòn có thể là đối tượng nuôi có tiềm năng rất lớn cho nông dân nuôi cá lồng bè cả về hiệu quả kinh tế lẫn đầu ra cho sản phẩm.

Đầu tư kinh phí và mất thời gian chăm bẵm, những tưởng công sức bỏ ra sẽ mang về thành quả xứng đáng. Nào ngờ trong chốc lát, tất cả đổ xuống sông xuống biển. Thực trạng đáng buồn nói trên đang diễn ra tại “vựa quất” xã Hợp Tiến của huyện Triệu Sơn, Thanh Hóa…

Xem tiếp